Hermeteikn

I handskrift nyttar me “dette” hermeteiknet. På grunn av lettvinte tekniske løysingar i byrjinga av dataalderen (i byrjinga av skrivemaskinalderen?) vart dette teiknet ståande på tastaturet, og Microsoft og sikkert andre har gjort dette teiknet standard i dataskrift. Det er dumt, for det er feil og bryt med norsk typografisk tradisjon. I Noreg og ein del andre land (men slett ikkje alle) skriv me hermeteikn «slik». Det er det me er vane med frå bøker, ikkje sant? Me kjenner det på oss at det eigentleg skal skrivast på denne måten, men det kjem som oftast ikkje automatisk, er mykje arbeid å få til, og so gløymer me å vera medvitne på det når me skriv, og so vert det feil. OpenOffice er unntaket, der kjem dei rette hermeteikna av seg sjølv, men andre stader me skriv, må me setja dei inn sjølv. Det gjer me på denne måten:

Alt+0171 gjev «

Alt+0187 gjev »

Tala må skrivast på nummertastaturet, altso må me som nyttar fangdataar («berbare pd-ar») skru på Num Lk-knappen og nytta det knotete nummertastaturet som står med blå skrift på bokstavtastaturet, eller liknande. Men det er verdt det.

Kva er ein MO-disk? (noko alle lurer på)

I Resident Evil (verdas kulaste TV-spel) skulle eg av og til nytta ein MO-disk til å låsa opp ei viktig dør, oftast mot slutten av spela. Eg har aldri kome på å finna det ut før no. Wikipedia har sjølvsagt svaret. Og det viser seg at eg sjølv har nytta MO-diskar i det verkelege livet: Dei herlege, små, haldbare MiniDisc-ane er faktisk MO-diskar. To fenomen eg har eit nært tilhøve til vert knytte saman på eit slikt finurleg vis, det er artig!

Kva er meininga med dette?

Røyr som svingar seg på ein rar måte

I eitt av bygga på Gløshaugen på NTNU går det røyr i taket med eitkvart som har med oppvarming å gjera. I eitt av romma tek desse røyra ein merkeleg sving, og det verkar totalt meiningslaust. Det verste er at dette er i bygget til Institutt for bygg, anlegg og transport, altso burde dei vel ha toppkompetanse på slikt som dette.

Ein idé til eit program

Eg skulle ynskja det fanst eit program, anten som eit tillegg til vevlesarar eller som eit frittståande program eller som eit internettprogram, som kjapt og greitt kunne opplysa meg om kva skrifttypar som vert brukte på ei vevside. Eg ser føre meg at eg kunne lima inn ei vevadresse i internettprogrammet, og so analyserte programmet sida og gav meg attende ei oversikt og kva dei vert nytta til: “Overskrift: Arial, avsnitt: Georgia”

Simon meiner eg like godt kan sjekka kjeldekoden for å finna adressa til css-fila (der formateringsdataa ligg) og so opna css-fila og berre røkja etter skrifttypane sjølv. Men det er for tidkrevjande og tungvint, tykkjer eg. Det dumme er at eg ikkje kan nok til å kunna laga eit slikt program, so nokon andre må gjera det.

Eventuelt kan eg læra meg å kjenna att ulike skrifttypar. Dette er eit mål på sikt, men eit slikt program vil vera svært nyttig i ein læringsprosess òg.

Slik var han

Lei av den gamle musikken?

Ynskjer du å høyra den gamle musikken din på nye måtar? Eg har løysinga, vel og merkja om den gamle musikken ikkje er eldre enn at han finst i stereo.

Du kan nemleg lett høyra ein slags karaokeversjon, eller berre ein litt uvanleg ljodmiks av dei gamle songane om du koplar litt om på leidningane eller fiksar litt på den digitale musikken. Prinsippet er å eliminera all ljod som er felles for dei to kanalane, ved å trekkja ljoden i den eine kanalen frå ljoden i den andre. Sidan vokalen ofte er plassert midt i ljodbiletet, vil denne då forsvinna. Her er nokre måtar å fiksa dette på:

Har du eit stereoanlegg med lause høgtalarar, kan du kopla dei to leidningane frå ein høgtalar på pluss-polane for høgre og venstre kanal slik:

Eg har gjort dette sjølv nokre gonger, men eg veit ikkje kor risikabelt det er, og eg vil ikkje ha andsvaret for eventuelle øydelagde forsterkarar, høgtalarar eller sikringsboksar om noko slikt skulle vera resultatet. Det same prinsippet kan sjølvsagt nyttast mellom til dømes ein cd-spelar og ein forsterkar. Eg klypte til og lima saman ein kabel for slike føremål ein gong, det var veldig lettvint og praktisk.

Ein enklare måte er å prøva å trekkja pluggen til hovudtelefonane dine litt ut frå spelaren dei plar stå i. Om du er heldig då, vil dei rette kontaktane verta laga, slik at du får den rette effekten i hovudtelefonane. Dette er nokso ufarleg trur eg.

Den enklaste måten er å nytta eit program på ei datamaskin. Det er mogleg å nytta omlag kva redigeringsprogram som helst, sjølv om nokre er litt tungvinne. Eg vil heller tilrå Winamp med DSP-tillegget Nullsoft Signal Processing Studio DSP og so lasta innstillinga “justin – stupid stereo voice removal”. Det dumme er at om det er ei noko komprimert mp3-fil, vil det koma veldig rare og plagsame ljodar. Jaja, om du vil prøva det ut, kan du gjera dine eigne røynsler.

Eg garanterer ikkje suksess, men det kan vera ganske artig å høyra songar på denne måten. Då stereoen var nesten heilt ny, var det veldig vanleg å separera instrumenta kraftig i dei to kanalane, slik at til dømes trommene og bassen var i høgrekanalen, gitarane i venstrekanalen og vokalen i midten. Veldig mange av Beatles sine songar er miksa litt rart, og det er ganske lett å laga nesten heilt nye songar ved å spela dei med denne effekten. Prøv deg fram og vert overraska! Hugs berre at dei eldste songane som She Loves You, Twist and Shout og Please Please Me kom i mono, og det er garantert mislukka å prøva denne effekten på dei.

Det er diverre ikkje mogleg å gjera noko liknande for å få fram berre ljoden som er felles i dei to kanalane.

Fysikk er moro på data

Når ein er ferdig med eksamenar og liknande, eller berre er lei av å lesa, kan det vera godt å taka seg ein liten pause. Men kva skal ein so gjera? Drikka ein kopp kaffi, te eller kakao? Sjå ein film? Eller gjera noko som er både moro og lærerikt? Det finst dataspel som er både gratis, artige og med eit pedagogisk alibi. Der er garantert fleire enn dei tri eg listar opp. Veit du om andre godbitar, skriv ein kommentar og legg ved ei lenkje.

Phun

Minnest du kor kjekt det var å leika i sandkassen då du var liten? Og kor kjekt det er å teikna tull i Paint, og kor kjekt det er å byggja ting med pedagogiske leiker på barneskular du tilfeldigvis er på? Alt dette vert sameina i dette sandkasseprogrammet. Teikn figurar og gjev dei liv, alt i to dimensjonar og med dei fysiske lovene på plass. Det er ingen grenser for kva ein kan laga, og det tek fort meir tid enn planlagt.

Sodaplay

Denne har vorten veldig endra og utvida i alle slags retningar sidan førre gong eg prøvde han, men det er truleg moro likevel. Her kan du laga figurar av hengsler og stenger mellom dei. Figurane kan røra på seg om du lagar “musklar” på dei rette plassene. Musklane trekkjer saman og utvidar stengene med ein viss fart og lengde. Moro, men det krev litt meir grannsemd og arbeid for å få til fungerande figurar.

BridgeBuilder

BridgeBuilder er meir eit spel slik me kjenner det, med eit klårt føremål. Her skal du leika ingeniør og byggja bruer over ulike kløfter, skar, avgrunnar, elvar (utan vatn?), dalar eller liknande. Du har eit visst budsjett, og brua må vera solid nok til at eit tog kan køyra over. Merk at det i den gamle versjonen faktisk ikkje krevst at brua er heil når toget har passert. So om toget klarar å karra seg over sjølv om heile brua rasar i hop, er det godt nok. Sjølvsagt er det ikkje like tilfredsstillande, og eg likar godt å laga forbetringar om noko slikt skulle henda. Eg har prøvd å nytta nokre av dei konstruksjonane eg sjølv har lært å rekna med i statikkfaget mitt, men det var ikkje so enkelt, for på mitt nivå tek me ikkje omsyn til vekta av bjelkane, men det gjer spelet.